මහ වන රජුගේ ඤාණවන්තකම

මහ වන රජුගේ ඤාණවන්තකම

ඈත අතීතයේ, සුන්දර හා සරුසාර වූ රාජධානියක් විය. එම රාජධානිය පාලනය කළේ මහ වන රජු නම් වූ ශ්‍රේෂ්ඨ රජෙකු විසිනි. රජුගේ නාමයම ඔහුගේ ගති පැවතුම් වලට සාක්ෂි දැරීය. ඔහු අතිශයින්ම ඤාණවන්ත විය. ඔහුගේ ප්‍රඥාව සහ විචක්ෂණශීලී බව නිසා රාජධානිය සැම විටම සාමයෙන් හා සමෘද්ධියෙන් පිරිපුන් විය. දරුවෙකුගේ උපතේ සිටම, මහ වන රජු අසාමාන්‍ය බුද්ධිමත් බවක් පෙන්නුම් කළේය. ඔහු ඉක්මනින්ම ඉගෙන ගත් අතර, ලෝකය පිළිබඳව ඔහුට තිබූ අවබෝධය ඔහුගේ වයසට වඩා බොහෝ ඉදිරියෙන් විය.

දවසක්, රාජධානියේ වැසියන් අතර එක්තරා ගැටලුවක් මතුවිය. රාජධානියේ විශාලතම ගංගාව අසල, ගම්මාන දෙකක් පිහිටා තිබිණි. එක් ගම්මානයක් ගංගාවේ ඉහළ ප්‍රදේශයේත්, අනෙක් ගම්මානය පහළ ප්‍රදේශයේත් විය. ගැටලුව වූයේ, ගංගාවේ ජලය බෙදා ගැනීමේදී ඇති වූ ආරවුලකි. ඉහළ ගම්මානයේ වැසියෝ කියා සිටියේ, ඔවුන්ට ජලය වැඩිපුර අවශ්‍ය බවත්, පහළ ගම්මානයට යන ජලය සීමා කළ යුතු බවත්ය. අනෙක් අතට, පහළ ගම්මානයේ වැසියෝ කියා සිටියේ, ඔවුන්ගේ වගාවන්ට හා දෛනික ජීවිතයට ජලය අත්‍යවශ්‍ය බවත්, ඉහළ ගම්මානය ජලය සොරකම් කරන බවත්ය. මෙම ආරවුල දිනෙන් දින වර්ධනය වී, රජුගේ කණවැසීමට පැමිණියේය. රාජධානියේ සාමය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා, මහ වන රජු මෙම ගැටලුව විසඳීමට තීරණය කළේය.

රජු තම සභාව කැඳවා, මෙම සිද්ධිය ගැන විමසා සිටියේය. සභාවේ සිටි බොහෝ ඇමතිවරු හා උපදේශකවරු විවිධ මත පළ කළද, කිසිවෙකුටත් සෑහීමකට පත්විය හැකි විසඳුමක් ඉදිරිපත් කිරීමට නොහැකි විය. සමහරු කීවේ, ගංගාවට වැටක් බැඳ ජලය බෙදා දිය යුතු බවත්, තවත් සමහරු කීවේ, ජලය බෙදා ගැනීමට කමිටුවක් පත් කළ යුතු බවත්ය. එහෙත්, මේ කිසිදු විසඳුමක් ගැටලුවේ මුල වෙත ළඟා වූයේ නැත.

මහ වන රජු, තම අතිශය ඤාණවන්ත බව භාවිතා කරමින්, මෙම ආරවුල ගැන සිතන්නට විය. ඔහුට වැටහුණේ, මෙම ගැටලුවට විසඳුම නීතියෙන් හෝ බලහත්කාරයෙන් ලැබෙන්නේ නැති බවය. එය මිනිස්සුන්ගේ සිතුවිලි හා හැඟීම් සමඟ සම්බන්ධ වී ඇති බව ඔහු තේරුම් ගත්තේය. රජු, තම උපදේශකයන්ට, “මම මෙම ගැටලුව පිළිබඳව ස්වයං වශයෙන්ම සලකා බලන්නට කැමැත්තෙමි. ඔබලා කිසිවෙකුත් මේ පිළිබඳව තවදුරටත් කතා නොකරන්න. මම ඉක්මනින්ම, මෙම ආරවුල නිරාකරණය කරන මාවතක් සොයා ගන්නම්” යැයි කීය.

ඊළඟ දවසේ, මහ වන රජු තම රජ ඇඳුම් ඉවත් කර, සරල ඇඳුමක් හැඳ, කිසිදු ආරක්ෂකයෙකු හෝ සේවකයෙකු නොමැතිව, රාජධානියේ උසාවියට ගියේය. ඔහු සෙමින් ගඟ අසලට ගොස්, වැසියන් සමඟ මිශ්‍ර විය. ඔහු දෙපස ගම්මානවලට ගොස්, දෙපාර්ශවයේම වැසියන් සමඟ කතාබස් කළේය. ඔහු ඔවුන්ගේ දුක, ඔවුන්ගේ බලාපොරොත්තු, ඔවුන්ගේ බිය ගැන විමසා සිටියේය. ඔහු ඉහළ ගම්මානයේ වැසියන්ට ඔවුන්ගේ දුෂ්කරතා ගැන කී අතර, පහළ ගම්මානයේ වැසියන්ට ඔවුන්ගේ අසරණකම ගැන කීවේය. ඔහු එක් අයෙකුගේ හෝ අනෙකාගේ පැත්ත නොගත්තේය. ඔහු නිහඬව සවන් දුන්නේය.

දින කිහිපයකට පසු, රජු රාජධානියේ උසාවියට පැමිණ, තම සභාව කැඳවීය. සභාවේ සියලු දෙනාම රජු එනතුරු ඉවසිල්ලෙන් බලා සිටියහ. රජු, තම අසුනෙහි වාඩි වී, නිහඬව සභාව දෙස බැලුවේය. ඉන්පසු ඔහු මෙසේ කීය: “මහ සෙනෙවිර, මම මෙම ගැටලුව පිළිබඳව සෑහෙන සිතුවෙමි. මට වැටහුණේ, මෙම ආරවුලට විසඳුම, ජලය බෙදා ගැනීම පිළිබඳව නීති රීති පැනවීම නොව, මිනිස්සුන්ගේ හදවත් තුළ ඇති අවබෝධය හා දයාව අවදි කිරීම බවය.”

“හෙට උදෑසන, දෙපස ගම්මානවල සියලුම වැසියන්, රාජධානියේ උසාවියේදී එක් රොක් විය යුතුය. මම ඔවුන් අමතා, මගේ තීරණය දැනුම් දෙන්නෙමි.”

අනතුරුව, රජු තම සභාවට මෙසේ කීය: “මේ වන විට, ගංගාවේ ජලය, ඉහළ ගම්මානයේ වැසියන්ට පමණක් හිමි යැයි සිතන වැරදි මතයක් පවතී. එහෙත්, ගංගාව පටන් ගන්නේ කඳුකරයේ සිට වන අතර, එය ගලා යන්නේ පහළටය. එය කිසිදු ගම්මානයක හෝ ජන කොටසක පමණක් සන්තක නොවේ. එය සියලුම ජීවීන්ගේ පොදු දේපළකි. මෙම ජලය, අප සියලු දෙනාගේ ජීවිතය රැක ගනී. එය අපගේ වගාවන්ට, අපගේ ගවයන්ට, අපගේ දරුවන්ට ජලය සපයයි. මේ ජලය, අප සියලු දෙනාටම අවශ්‍ය වේ.”

“ඉහළ ගම්මානයේ වැසියනි, ඔබලාගේ අස්වැන්නට ජලය අවශ්‍ය බව මම දනිමි. එහෙත්, පහළ ගම්මානයේ වැසියන්ටද ඔවුන්ගේ ජීවිතය ගෙනයාමට ජලය අවශ්‍යය. ඔබලා ජලය සීමා කළ විට, පහළ ගම්මානයේ මිනිසුන්ගේ ජීවිත අහිමි වනවා පමණක් නොව, ඔවුන්ගේ ශෝකය හා දුක ද ඔබලාගේ සිතුවිලි වලට ද බලපානු ඇත.”

“අනෙක් අතට, පහළ ගම්මානයේ වැසියනි, ඔබලාගේ කතාව ද මම අසා සිටියෙමි. ඔබලාට ජලය අහිමි වූ විට, ඔබලාගේ දුක ද මහත් ය. එහෙත්, ඔබලාගේ දුක, ඉහළ ගම්මානයේ වැසියන්ට දොස් පැවරීමෙන් විසඳෙන්නේ නැත. ඒ වෙනුවට, ඔබලාට හැකි නම්, ඔවුන්ගේ දුෂ්කරතා ද තේරුම් ගැනීමට උත්සාහ කරන්න.”

“අද සිට, මම මෙම ගංගාව, ‘පොදු ජල මාර්ගය’ ලෙස නම් කරමි. මෙම ජලය, කිසිදු ගම්මානයක හෝ ජන කොටසක පමණක් සන්තක නොවේ. එය අප සියලු දෙනාගේ පොදු දේපළකි. ගංගාවට කිසිදු වැටක් බැඳීමක් හෝ ජලය සොරකම් කිරීමක් සිදු නොවිය යුතුය. සියලුම වැසියන්, ගංගාවෙන් අවශ්‍ය පමණට ජලය ලබා ගත යුතුය. එහෙත්, කිසිවෙකුත් අනුන්ට අවශ්‍ය වන ජලය සොරකම් නොකළ යුතුය. සෑම කෙනෙකුම, අනුන්ගේ අවශ්‍යතා ද තේරුම් ගෙන, දයාවෙන් හා කරුණාවෙන් කටයුතු කළ යුතුය.”

“මගේ නියෝගය මෙයයි: ඉහළ ගම්මානයේ වැසියන්, ගංගාවෙන් ජලය ලබා ගැනීමේදී, පහළ ගම්මානයේ වැසියන්ට අවශ්‍ය වන ජලය සපයා දීම සඳහා, විශේෂ සැලකිල්ලක් දැක්විය යුතුය. ඔවුන්ට ප්‍රමාණවත් ජලය ලැබෙන බවට වග බලා ගත යුතුය. අනෙක් අතට, පහළ ගම්මානයේ වැසියන්, ඉහළ ගම්මානයේ වැසියන්ගේ අවශ්‍යතා ද තේරුම් ගෙන, ඔවුන්ට අසාධාරණයක් නොවන ලෙස කටයුතු කළ යුතුය.”

“මෙතැන් සිට, මෙම ගංගාව, අපගේ මිත්‍රත්වයේ හා සහයෝගයේ සංකේතයක් වනු ඇත. අප එකිනෙකාට උදව් කරමින්, එකිනෙකාගේ අවශ්‍යතා තේරුම් ගනිමින්, සාමයෙන් හා සතුටින් ජීවත් වන්නෙමු.”

රජුගේ කතාව අවසන් වන විට, සභාවේ සිටි සියලු දෙනාම නිහඬව සිටියහ. ඔවුන් රජුගේ ඤාණවන්තකම හා විචක්ෂණශීලී බව ගැන මවිත වූහ. ඔවුන්ට වැටහුණේ, රජුගේ විසඳුම, කිසිදු නීතියකට වඩා බලවත් බවය. එය මිනිස් සිතුවිලි හා හැඟීම්වලට බලපෑම් කළේය.

පසුදින, දෙපස ගම්මානවල වැසියන් උසාවියට පැමිණියහ. රජු ඔවුන්ට තම තීරණය නැවතත් පැහැදිලි කළේය. ඉහළ ගම්මානයේ වැසියන්, රජුගේ වචනවලට සවන් දී, තම වැරැද්ද පිළිගත්හ. ඔවුන් පහළ ගම්මානයේ වැසියන්ගෙන් සමාව ඉල්ලා, ඔවුන්ට අවශ්‍ය වන ජලය ලබා දීමට පොරොන්දු වූහ. පහළ ගම්මානයේ වැසියන් ද, ඉහළ ගම්මානයේ වැසියන්ගේ තත්වය තේරුම් ගෙන, ඔවුන්ට සහයෝගය දැක්වීමට එකඟ වූහ.

එතැන් සිට, එම ගංගාව, ‘පොදු ජල මාර්ගය’ ලෙස හැඳින්විණි. ඉහළ හා පහළ ගම්මානවල වැසියන්, එකිනෙකාට උදව් කරමින්, දයාවෙන් හා කරුණාවෙන් කටයුතු කළහ. ඔවුන් අතර තිබූ ආරවුල, මිත්‍රත්වයට හා සහයෝගයට මඟ පෑදුවේය. රාජධානිය නැවතත් සාමයෙන් හා සමෘද්ධියෙන් පිරිපුන් විය.

මහ වන රජුගේ ඤාණවන්තකම, රාජධානියේ වැසියන්ට, අන් අයගේ අවශ්‍යතා තේරුම් ගෙන, දයාවෙන් හා කරුණාවෙන් කටයුතු කිරීමේ වැදගත්කම කියා දුන්නේය. ඔහු විසින් ඉදිරිපත් කළ විසඳුම, කිසිදු නීතියකට හෝ දඬුවමකට වඩා බලවත් විය. එය මිනිස් හදවත් තුළ වෙනසක් ඇති කළේය.

කතන්දරයේ කදිම සිද්ධිය

සැබෑ ඤාණය යනු බලහත්කාරයෙන් නොව, අන් අයගේ සිත් දිනා ගනිමින්, ඔවුන්ගේ හදවත් තුළ වෙනසක් ඇති කිරීමයි.

බාරමය

මහ වන රජු, මෙම කතන්දරයේදී, ඤාණවන්තකම, කරුණාව, සහෝදරත්වය, සහ අන් අයගේ අවශ්‍යතා තේරුම් ගැනීමේ බාරමය බිදී ඇත.